Wat ‘Actieve Hoop’ ons kan bieden…

Sinds kort biedt LABO vzw ook workshops aan in verbindingswerk en duurzaam activisme. Om onze ervaring binnen LABO wat te spijzen nam ik de afgelopen maanden deel aan twee vormingen rond het thema. Het betrof ondermeer een ‘Awakening the dreamer seminarie’ van The Pachamama Alliance in samenwerking met de Brahma Kumaris Society in Cardiff, Whales. De tweede vorming vormde een online cursus die werd gegeven door Chris Johnstone en Barbara Ford, rond actieve hope, gebaseerd op zijn gelijknamige boek (Active Hope, How to Face the Mess We’re in without Going Crazy) die hij samen met Joanna Macy schreef. Beide vormingen vertrekken echter vanuit enkele zeer gelijkaardige basisprincipes om sociale verandering mogelijk te maken, vandaar ook mijn bewuste keuze om deel te nemen aan beide.

Een dubbele cirkel waarbij de deelnemer de ontmoeting aangaan met hun nakomelingen.

Het verbindingswerk – gebaseerd op het levenswerk van de ondertussen 84 jarige activiste en boeddhiste Joanna Macy – vertrekt vanuit 4 belangrijke elementen om duurzame sociale verandering mogelijk te maken. Hiermee vertrekt ze vooral vanuit de ervaring van het individu waarbij ze deze individuele ervaringen ‘verbindt’ met die van anderen. Dankbaarheid voelen voor het leven vormt de eerste stap. Hierop volgend wordt dieper ingegaan op het ervaren en delen van onze gevoelens rond de enorme en angstaanjagende problemen in de wereld vandaag. Deze moeilijke stap is cruciaal omdat heel wat mensen vaak te weinig stilstaan bij deze gevoelens waardoor gevoelens van onmacht, frustratie, onverschilligheid of een burn-out de overhand nemen op een gezonde verwerking ervan. Bij het zien van Syrische kinderslachtoffers van een gasaanval kan je de televisie uitschakelen en deze problemen mijden, of je kan net het omgekeerde doen, de realiteit onder ogen zien en stilstaan bij het leed dat deze kinderen werd aangedaan.

Vanuit deze moeilijke ervaring leer je – en dit is de derde stap – met nieuwe ogen zien. Hiermee speelt ze in op het concept van ‘The Great Turning’ waarbij de wereldgemeenschap staat voor haar belangrijkste uitdaging in de geschiedenis. En dat is een radicale herdefiniëring en heruitvinding van het huidige maatschappijmodel dat is gebaseerd op een ‘business as usual’ model. Met nieuwe ogen zien duidt net op de deelname aan die ‘grote omwenteling’ door kracht te putten uit hoopvolle initiatieven die een betere wereld mogelijk maken. Macy en Johnstone gaan hier met hun boek een stuk dieper op in en behandelen thema’s zoals ‘een bredere kijk van het zelf’, ‘een herdefiniëring van macht’, een ‘doorgedreven vorm van gemeenschap’ en niet onbelangrijk, een ‘heruitvinding van ons tijdsperspectief’.  In dit boeiende hoofdstuk leggen de auteurs ondermeer uit hoe de hedendaagse mens snelheid en korte termijndenken meer dan ooit omhelst met alle gevolgen van dien, waarvoor hij het tragische verhaal van de Titanic als metafoor gebruikt.

dubbele cirkel op klankconcert en verbindingsoefening LABO vzw

Tot slot is er de vierde stap ‘hoe gaan we vooruit’, de actie voor sociale verandering. Ook hier gaan Joanna en Chris een stuk dieper op in met enkele gewaagde maar inspirerende insteken rond duurzame sociale actie. Zo geloven ze sterk in het creëren van een visie en een geloof dat verandering mogelijk is. Verder nodigen ze uit tot het opbouwen van steun rondom je heen en staan ze stil bij hoe we onze energie en enthousiasme kunnen behouden in moeilijke momenten. Tot slot roepen ze op om niet bang te zijn van de onzekerheid over de toekomst. Een dorp dat ervoor kiest om een eigen windmolen te plaatsen zal nooit zeker zijn of het überhaupt iets zal veranderen en of ze hiermee heel het land overtuigen om het zelfde te doen. Maar het kan wel zo’n dynamiek in gang zetten. Vele sociale veranderingen zijn er soms heel plots gekomen.

Zowel in het verbindingswerk van Joanna Macy als in de visie van The Pachamama Alliance speelt de rol van voorouders en toekomstige generaties een belangrijke rol. In de verschillende oefeningen van op ‘verbindingswerk’ gebaseerde workshops wordt stilgestaan bij onze interactie met de mensen die vele eeuwen voor- of na ons geleefd hebben en zullen leven. Dit contextwerk biedt heel wat mogelijkheden aan mensen om de zaken in een ruimer perspectief te plaatsen dat voorbij gaat aan het korte termijn denken dat alomtegenwoordig is vandaag de dag.   

Actieve Hoop houdt ons recht om onszelf op duurzame wijze te blijven inzetten voor een betere wereld. Reden te meer voor mij om hier via LABO vzw extra aandacht aan te schenken in haar vormingsaanbod.

“Books about social and ecological change too often leave out a vital component: how do we change ourselves so that we are strong enough to fully contribute to this great shift? Active Hope fills this gap beautifully, guiding readers on a journey of gratitude, grief, interconnection and, ultimately, transformation.”

Naomi Klein, author of The Shock Doctrine.

Chris en Joanna brengen je boeiende nieuwe inzichten en nodigen uit tot een creatieve visie op sociale verandering. Een ‘must read’ voor iedereen die haar/zijn steentje wil bijdragen voor een betere wereld. Het boek ‘Active Hope, How to Face the Mess We’re in without Going Crazy’ is tot nog toe enkel beschikbaar in het Engels en kan online besteld worden via Amazon of andere online verkoopwebsites. Alle informatie over het boek kan je hier vinden. Voor concrete workshops in het Nederlands inzake verbindings- en actieve hoop werk kan je terecht bij LABO vzw.

 

Repeteren voor de werkelijkheid // Rehearsing reality

Repeteren voor de werkelijkheid (English below)

Als LABO vzw een sociaal laboratorium is, dan zijn de medewerkers 'sociaal laboranten'. Als facilitator van groepsprocessen creëren we een veilige ruimte. Een ruimte waarin we groepen begeleiden om de uitdagingen waarmee ze geconfronteerd worden te analyseren en van antwoord te voorzien. Wat we doen met groepen, moet deelnemers individueel en collectief voorbereiden op wat ze nadien in de buitenwereld gaan doen.

Tijdens onze workshops mogen deelnemers fouten maken. Ze krijgen tijd en ruimte om te ervaren, om te experimenteren. In de 'echte' wereld worden fouten soms al snel genadeloos afgestraft. We willen groepen vooral helpen een verschil te maken in die echte wereld. Door hen te versterken, een stem te geven of strategieën te ontwikkelen waarbij ze zelf motor van sociale verandering worden.

Dit werk is ook voor ons een leerproces. Als je niets leert van de groep waarmee je als facilitator aan de slag gaat, dan is de kans dat jij hen iets bijbrengt ook bijzonder klein. Dit leerproces is een constante dialoog. Via deze blog willen we reflecteren over ons werk. Over wat we doen, wat we leren, wat ons sterkt of net doet twijfelen. De blog is digitale poot van ons sociaal laboratorium: een extra ruimte waar we jullie uitnodigen met ons in dialoog te gaan.

Zoals Augusto Boal zegt: ons werk is een repetitie voor de werkelijkheid. En die werkelijkheid hopen we te veranderen, repetitie na repetitie…

— English translation below —

Rehearsing Reality

If LABO vzw is a social laboratory, then we can see our team as 'social laborants'. As a facilitator of group work we need to create a safe space, in which we guide groups through a process in which they explore the challenges they are confronted with. Our work prepares participants individually and collectively for what they will be doing afterwards in real life.

It's okay to make mistakes during our workshops. Participants should get both the time and the space to experience and experiment. In the 'real' world mistakes often have harsh consequences. Our job is to help groups making a difference in this real world. We do this by empowering participants, by giving them a voice or by developping strategies for them to become a catalyst for social change.

Doing this work is experiential learning for us as well. When you don't learn anything of the people you work with, there's only little change that you will transfer anything useful to them. Learning in our approach is a never ending dialogue. On this blog we will connect some reflections on our work. What are we doing? What do we learn? What strengthens us or raises doubts?

This blog is part of our social laboratory. It is one more space where we hope to invite you to engage with us in a meaningful dialogue.

As Augusto Boal says: our work is a rehearsel for reality. And we hope to change that reality, one rehearsel at a time.

Most posts on this blog will be in Dutch only, although we definitely hope to share some thoughts and insights with non-Dutch speakers as well. Let us know if you would appreciate more English posts. It might motivate us to do the extra effort!